Dorret Boomsma: Wat tweelingenonderzoek ons leert over erfelijke aanleg en omgevingsfactoren

In haar lezing vertelt Dorret Boomsa over haar onderzoek gericht op de oorzaken van de variatie in complexe erfelijke eigenschappen, van kindertijd tot volwassenheid in relatie tot genotype en omgevingsfactoren. Met haar voorganger prof. Orlebeke zette zij het Nederlands Tweelingenregister op, dat in 40 jaren meer dan 200.000 tweelingen en hun familieleden heeft geworven. Dankzij de deelname van deze families zijn meer dan 1400 wetenschappelijke publicaties tot stand gekomen, die de bijdrage van ons genotype aan vrijwel alle menselijke fenotypes gedurende de hele levensloop aantonen. Een belangrijke ontdekking was dat de genetische component in IQ-scores drastisch stijgt gedurende de eerste schooljaren en relatief late genetische expressie. Cardiovasculaire risico-onderzoek was waarop Boomsma cum laude promoveerde.

Em.prof. Dorret Boomsma (Huizen 1957) wordt beschouwd als een van de beste gedragsgenetici in europa en wereldwijd. Ze kreeg in 1985 de Thompson Award van de Behavior Genetics Association en in 1996 won ze de Junior-Heymans Prijs van het Nederlands Instituut van Psychologen. In 2001 trad ze toe tot de Koninklijke Academie der Wetenschappen. In datzelfde jaar werd ze tevens lid van de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen. In 2002 ontving Boomsma de Spinozapremie voor het opbouwen van het tweelingregister en haar onderzoek. In datzelfde jaar kreeg ze de James Shield Award en in 2009 ontving ze de Dr. Hendrik Muller Prijs. In 2011 won ze de KNAW Merianprijs als de beste vrouwelijke wetenschapper van Nederland. In 2013 ontving ze de Dobzhanskyprijs en in 2019 de Fulker Award voor de beste publicaties in de genetica. In 2014 werd ze door de KNAW tot akademiehoogleraar benoemd. In 2022 werd zij doctor honoris causa aan de Universiteit van Helsinki en ontving ze de ISPG Ming Tsuang Lifetime Achievement Award.